Trần Thu Hà, còn được nhắc đến với nghệ danh Hà Trần,  quê quán Sơn Tây, Hà Tây, là một nữ ca sĩ nhạc nhẹ của Việt Nam, là con gái ca sĩ Trần Hiếu, cháu nhạc sĩ Trần Tiến. Cô được biết như là một ca sĩ có phong cách đa dạng và nhiều màu sắc và được coi là một trong 4 diva của nhạc nhẹ Việt Nam.

Trần Thu Hà sinh vào ngày 26 tháng 8 năm 1977 tại Hà Nội. Cô sinh ra trong một gia đình nghệ sĩ, cha là ca sĩ, nghệ sĩ nhân dân Trần Hiếu, mẹ là nhà giáo ưu tú Vũ Thúy Huyền, nguyên trưởng khoa Thanh nhạc Nhạc viện Hà Nội, chú là nhạc sĩ Trần Tiến. Anh trai cô đi theo đi theo nghiệp hội họa. Năm Hà 14 tuổi, mẹ cô mất.
Khởi đầu, Hà có chất giọng mỏng, thiếu cá tính, hát dễ phô do đó bố mẹ cô không muốn cô theo nghiệp ca hát. Cô học múa ở Cung thiếu nhi Hà Nội năm 6 tuổi. Năm 8 tuổi, cô bắt đầu học piano. Cho đến khi 10 tuổi thì cô lại thi vào hệ sơ cấp thanh nhạc trường Cao Đẳng Văn Hóa Nghệ Thuật Hà Nội. Năm 1995, sau khi tốt nghiệp trung cấp thanh nhạc, cô lại tiếp tục theo học và tốt nghiệp hệ Đại học khoa thanh nhạc Nhạc viện Hà Nội vào năm 2000. Trải qua nhiều năm tập luyện và rèn giũa, giọng hát của Hà đã có nhiều tiến bộ. Cô bắt đầu nhận được những giải thưởng đầu tiên: Giải trẻ triển vọng cuộc thi Giọng hát hay Hà Nội 1993; Giải nhất cuộc thi tiếng hát học sinh, sinh viên toàn quốc 1994; Huy chương vàng cuộc thi đơn ca các trường nghệ thuật toàn quốc 1994; Giải ba cuộc thi tìm kiếm tài năng trẻ Tiếng hát Vàng Anh do công ty Horitro (Nhật Bản) tổ chức năm 1995; Giải thưởng Hội Nhạc sĩ Việt Nam cho ca sĩ thể hiện xuất sắc nhất tác phẩm âm nhạc của Hội năm 1996.
Năm 1998, cô bắt đầu đi vào con đường ca hát chuyên nghiệp.

Năm 1998 - 2001: Em về tinh khôi và Bài tình cho giai nhân
Album đầu tiên cô thực hiện mang tên Đánh thức tầm xuân, hát chung với Bằng Kiều do Hãng phim Trẻ phát hành vào năm 1998. Album gồm có các sáng tác của Dương Thụ, Bảo Chấn, Trần Tiến, Ngọc Châu ... như: Đánh thức tầm xuân, Dường như, Giá băng, Mùa xuân qua, Ô cửa sổ mùa đông, Tóc gió thôi bay... Album đã tạo ấn tượng tốt với công chúng và là một trong những đĩa bán chạy vào thời điểm đó.

Năm 1999, cô phát hành album riêng đầu tay mang tên Em về tinh khôi. Album này do nhạc sĩ Quốc Bảo biên tập và được Hãng phim Trẻ phát hành. Nhiều ca khúc trong album này đã được công chúng yêu thích và đón nhận như: Em về tinh khôi (Quốc Bảo), Lời ru cho con (Xuân Phương - nhạc phim Của đề dành), Tóc gió thôi bay (Trần Tiến), Ngày em đến (Từ Huy).

Ngoài hai album trên, cô còn xuất hiện ở nhiều album, băng đĩa như: Môi hồng đào 1,2,3 ; Nghe mưa 1 & 2 (gồm có các sáng tác của Bảo Chấn và Dương Thụ), Tình khúc Thanh Tùng 1 & 2, Vừa biết dấu yêu, các album của nhạc sĩ Quốc Bảo (Ngồi hát ca bềnh bồng, Vàng son)... và hàng chục album, video khác. Cô đã được bầu vào top 10 ca sĩ được yêu thích trên sóng FM Làn sóng xanh liên tiếp các năm 1998-2001. Cô còn xuất hiện trong các chương trình Duyên dáng Việt Nam, Đồng Vọng Bốn Mùa, Dòng thời gian, giải Mai Vàng...

Năm 2000, cô phát hành album Bài tình cho giai nhân. Album vẫn là sự kết hợp giữa cô và nhạc sĩ Quốc Bảo, gồm có các sáng tác của Trung Kiên, Trịnh Công Sơn, Dương Thụ, Nguyễn Bình, Vũ Quang Trung, Bảo Phúc, Tường Văn và Quốc Bảo: Đêm cô đơn, Hãy yêu nhau đi (hát chung với Thanh Lam), Dấu phố em qua, Em về tóc xanh, Chờ em nơi thềm trăng... Sau album này cô kết thúc hợp đồng với hãng phim Trẻ và từ đó cũng đánh dấu một bước tiến mới trong sự nghiệp của cô.
Cũng trong năm 2000, cô ra mắt album chung với chú của cô, nhạc sĩ Trần Tiến mang tên Tự họa. Album đã được làm trong gần 2 năm, tất cả đều là những sáng tác của Trần Tiến và được thể hiện bởi 2 người. Album cũng có những ca khúc được yêu thích như: Em vẫn như ngày xưa, Dòng sông mùa thu, Phố nghèo, Tóc gió thôi bay... Ngoài ra cô còn thể hiện thành công những ca khúc của Trần Tiến như Sắc màu, Chị tôi, Thành phố trẻ...

Năm 2001 - 2002: Nhật thực
Năm 2002, cô và nhạc sĩ Ngọc Đại đã đồng tổ chức một tour xuyên Việt mang tên Nhật thực và đồng thời cũng cho ra mắt album Nhật thực. Chương trình gồm có các sáng tác của nhạc sĩ Ngọc Đại phổ thơ Vi Thùy Linh được thể hiện bởi giọng hát của Hà. Ekip của chương trình gồm có: nhạc sĩ phối khí Đỗ Bảo , ca sĩ Minh Anh - Minh Ánh (nhóm 2M), biên đạo múa Quỳnh Lan, đạo diễn hình ảnh Việt Tú và họa sĩ sân khấu Trần Vũ Hoàng (anh trai Trần Thu Hà).
Ngay từ khi mới thai nghén từ năm 2001, đã có một vụ tranh chấp bản quyền ca khúc Dệt tầm gai giữa cô và Hồng Nhung, về sau vụ việc đã không được nhắc tới. Tuy nhiên đến tháng 12/2001, chương trình Nhật thực lại gặp phải rắc rối khi Cục Nghệ thuật Biểu diễn ra lệnh đình chỉ vì lí do ca từ "trần tục qua mức", đã "phạm vào không gian văn hóa âm nhạc của người Việt Nam" (theo ông Lê Nam - Trưởng phòng nghệ thuật của Cục). Vì lẽ đó chương trình đã bị hoãn lại để sửa đổi ca từ, đặc biệt là trong 2 ca khúc Cây nữ tu và Đừng hát tình ca du mục nữa.

Sau những rắc rối trên chương trình đã được ra mắt vào tháng 4/2002, sau đó là album Nhật thực cũng được phát hành vào tháng 5. Album Nhật thực gồm 7 ca khúc: Nghi ngại, Đừng hát tình ca du mục nữa, Phía ngày nắng tắt, Dệt tầm gai, Tiếc nuối, Ảo ảnh, Nhật thực ( do 2 ca khúc Mơ và Tự tình bị bỏ nên 9 ca khúc dự kiến lúc đầu chỉ còn 7 bài, bài Cây nữ tu đã sửa và đổi tên thành Ảo ảnh). Nhật thực là một concept album, có nội dung kết cấu xuyên suốt từ đầu đến cuối. 7 ca khúc giống như 7 câu chuyện kể qua lời tâm sự của một cô gái đang yêu, những nghi ngại, tiếc nuối, day dứt, ám ảnh...
Kể từ khi ra mắt, Nhật thực đã gây được tiếng vang lớn bởi thứ âm nhạc mới lạ về cả ca từ, giai điệu, phong cách trình diễn lẫn phối khí. Chương trình đã trở thành một hiện tượng âm nhạc đặc biệt trong năm 2002, đánh dấu sự đổi mới trong phong cách âm nhạc và nghệ thuật trình diễn. Nhật thực cũng đánh dấu mốc quan trọng trong sự nghiệp âm nhạc của Hà và cũng là bước ngoặt trong phong cách của cô: cá tính hơn, đa dạng hơn. Cũng kể từ Nhật thực, cô đã được gọi là một trong 4 diva đương đại của làng nhạc Việt.

Tuy nhiên, ngay sau khi tổ chức, thì những rắc rối lại nảy sinh giữa những người thực hiện, cụ thể là bộ ba Ngọc Đại - Trần Thu Hà - Vi Thuỳ Linh. Kết quả là sau Nhật thực 1, Trần Thu Hà tuyên bố rút lui hoàn toàn. Ngọc Đại đã tiếp tục tổ chức Nhật thực 2 vào năm 2003, ko có sự tham gia của cô và Vi Thuỳ Linh.

Năm 2002 - 2004: Thanh Lam - Hà Trần
Tháng 10 năm 2002, Hà Trần biểu diễn cùng Mỹ Linh tại San Jose, California, Mỹ. Chương trình do tổ chức từ thiện Vnhelp thực hiện với mục đích gây quỹ giúp các học sinh nghèo. Ngoài những ca khúc đã gắn với tên tuổi cô thì Hà còn thể hiện một số ca khúc tiền chiến, trữ tình như Yêu (Văn Phụng), Hương xưa (Cung Tiến)...
Tháng 11 năm 2002, cô biểu diễn cùng ca sĩ nhạc jazz nổi tiếng người Anh Ian Shaw.

Năm 2003, cô hát trong album Quốc Bảo vol.3 - Bình yên với những ca khúc: Bình yên, Gió, Tình ca, Là yêu chưa từng yêu, Tình ơi. Ca khúc Bình yên song ca với bố cô - Trần Hiếu - được công chúng yêu thích và đón nhận. Tháng 8, cô được mời làm giám khảo cuộc thi Tiếng hát truyền hình Sao Mai. Tháng 10/2003, cô tổ chức liveshow trong chương trình Âm nhạc và những người bạn mang tên Sắc màu. Chương trình do Đài truyền hình Việt Nam tổ chức, được phát sóng trực tiếp trên VTV3 và có sự tham gia của Trần Hiếu, Trần Tiến, Thanh Lam, Phương Thanh, Ngọc Anh, nhóm 5 Dòng Kẻ.

Năm 2004, cô hợp tác cùng đàn chị Thanh Lam cho ra mắt album Thanh Lam - Hà Trần. Album gồm có các sáng tác của Trịnh Công Sơn, Thuận Yến, Kim Ngọc, Niels Lan Doky, Lê Minh Sơn... (Thanh Lam tham gia viết lời và sáng tác hầu hết ca khúc). Album đa số là các bản song ca, Trần Thu Hà hát đơn 2 bài Sao đổi ngôi (Kim Ngọc) và Chạy trốn (Lê Minh Sơn). Cô cũng thể hiện 2 bài hát Cho tình yêu bay lên bồng bềnh và Để em mơ trong album Nghiêng nghiêng rừng chiều của nhạc sĩ Nguyễn Cường.

Tháng 10/2004, cô xuất hiện trong album Lời của giòng sông - Trịnh Công Sơn và tây ban cầm. Album có 4 bài độc tấu guitar cổ điển, 1 bài song tấu và 8 bài đơn ca trên nền nhạc đệm chủ yếu là guitar, trong đó Hà Trần hát 4 bài Tình xa, Tình nhớ, Mưa hồng, Xin trả nợ người.
Cô kết hôn vào năm 2004 với một Việt kiều ở Mỹ. Sau đó cô đã theo Mỹ sống với chồng.

Năm 2004 - 2005: Hà Trần 98-03
Kể từ khi chuyển sang sống ở Mỹ, cô bắt đầu đi hát trung tâm Thúy Nga và biểu diễn trong một số chương trình Paris by Night.
Năm 2005, cô cho ra mắt album Hà Trần 98-03. Album bao gồm những ca khúc quen thuộc đã được phối khí làm mới lại như: Mùa xuân gọi, Phố nghèo, Dòng sông mùa thu, Sắc màu, Chuyện tình thảo nguyên (Trần Tiến), Lời chưa nói (Xuân Phương - nhạc phim Hoa cỏ may), Mưa tháng giêng (Việt Hùng - Nguyễn Việt Chiến), Tình ca, Em về tóc xanh, Em về tinh khôi (Quốc Bảo), Hoa gạo (Ngọc Đại - Phan Huyền Thư)... Album cũng được phát hành ở Mỹ với tên gọi Sắc màu - Tình ca do Thúy Nga phát hành và thêm 1 bài là Tiến thoài lưỡng nan .

Tháng 7/2005, cô biểu diễn trong chương trình Miss Vietnamese USA. Tháng 11/2005, cô tham gia chương trình "Đêm Thần Thoại" tưởng niệm cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn do Phuong Nam Film tổ chức. Cô hát 3 bài: Nắng thuỷ tinh (với Quang Dũng), Lời thiên thu gọi, Tự tình khúc (với 5 Dòng kẻ).

Năm 2006: Đối thoại 06
Tháng 9/2006, cô phát hành album riêng thứ 5 mang tên Đối thoại 06 (Communication 06). Album là sản phẩm hoàn chỉnh đầu tiên của công ty Hà Trần Productions (công ty riêng của chị thành lập năm 2005) do Hà Trần và nhóm cộng sự thực hiện: nhạc sĩ Trần Tiến, Nguyễn Xinh Xô, Thanh Phương, Ben Doan (chồng cô), một số cộng sự người Mỹ như 2 kĩ sư âm thanh John Vestman và Max Neutra. Album được thu tại phòng thu Sound Matrix, được Viết Tân Studio phát hành. Sau đó album cũng được phát hành ở Mỹ, và cũng xuất hiện trên một số trang web mua bán online như CDBaby.

Cái tên Đối thoại 06 được hiểu là một cuộc đối thoại giữa âm nhạc Đông và Tây, giữa âm nhạc dân gian và nhạc điện tử, giữa hai thế hệ nhạc sĩ trẻ - Nguyễn Xinh Xô - và già - Trần Tiến. Hoà âm mang đậm chất ambient/triphop/electronic, được hát trên nền những ca khúc của Trần Tiến (Ra ngõ mà yêu, Bình nguyên xa vắng, Mưa bay tháp cổ, Lữ khách sông Hồng và Quê nhà - ca khúc acoustic duy nhất) và Nguyễn Xinh Xô (Giấc mơ lạ, Nước sâu). Album còn có 3 bản hoà tấu: Tiếng gọi (Ben Doan & Hà Trần), Quê nhà (biểu diễn Thanh Phương), Without (Ben Doan & Ha Tran).

Sau khi phát hành, album trở thành một trong những tâm điểm của nhạc Việt trong năm. Album cũng thu hút sự quan tâm của dư luận và cũng nhận được nhiều ý kiến khen chê khác nhau. Hà Trần đã nhận được giải Album của năm trong chuỗi giải thưởng âm nhạc Cống Hiến (Báo Thể thao Văn Hoá).
Ngoài việc phát hành album Đối thoại 06, cô cũng xuất hiện trong album của nhạc sĩ trẻ Văn Tuấn Anh - Giao khúc biển cả và núi đồi.

Năm  2007: Tình ca qua thế kỷ
Năm 2007, cô xuất hiện trong một số chương trình của Paris by Night như các chương trình số 90, 89, 88, 85, 84, 83, 82. Cô song ca với Bằng Kiều trong album thứ tư của anh - Vá lại tình tôi - 2 ca khúc Bây giờ tháng mấy (Từ Công Phụng) và Cho quên thu đau thương (Main dans la main). Cô đã làm giám khảo trong cuộc thi PBN Talent Show. Hà còn xuất hiện trong album của ca sĩ trẻ Hòa Trần khi song ca ca khúc Lời ru cho con (Xuân Phương). Cô cùng Thanh Lam và Tùng Dương hát trong album của nhạc sĩ Trần Viết Tân - Biệt.

Tháng 7/2007, cô và hãng Thúy Nga phát hành album Tình ca qua thế kỷ. Album gồm có những tình khúc trữ tình, tiền chiến của Từ Công Phụng, Ngọc Bích, Đức Huy, Tùng Giang, Trịnh Công Sơn, Đoàn Chuẩn, Ngô Thụy Miên, Nguyễn Ánh 9, được phối khí bởi các nhạc sĩ Thanh Phương, Nguyễn Xinh Xô, Nguyễn Nhân, Shane Barber. Album có sử dụng một số bản thu đã được thể hiện trong chương trình Paris by Night trước đó như: Liên khúc Tình khúc tháng 6 và Đường xa ướt mưa - hát chung với Bằng Kiều (PBN82), Cô đơn - Nguyễn Ánh 9 (PBN83), Giọt lệ thiên thu - hát với Khánh Ly, guitar Thanh Phương (PBN84). Ca khúc Cô đơn được cô thể hiện rất thành công và được nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 đánh giá là một trong những người thể hiện đúng nhất. Album chỉ được phát hành tại thị trường hải ngoại.

Các giải thưởng

• Giải trẻ triển vọng cuộc thi Giọng hát hay Hà Nội 1993.

• Giải nhất cuộc thi tiếng hát học sinh, sinh viên toàn quốc 1994.

• Huy chương vàng cuộc thi đơn ca các trường nghệ thuật toàn quốc 1994.

• Giải ba cuộc thi tìm kiếm tài năng trẻ Tiếng hát Vàng Anh do công ty Horitro (Nhật Bản) tổ chức năm 1995.

• Giải thưởng Hội Nhạc sĩ Việt Nam cho ca sĩ thể hiện xuất sắc nhất tác phẩm âm nhạc của Hội năm 1996..

• Lọt vào top 10 ca sĩ được yêu thích trên Làn sóng xanh các năm 1998-2001.

• Giải Album của năm - Giải thưởng Cống Hiến 2006.

Album riêng

• Em về tinh khôi (1999)

• Bài tình cho giai nhân (2000)

• Nhật thực (2002)

• Hà Trần 98-03 (trong nước) và Sắc màu - tình ca (hải ngoại) (2005)

• Đối thoại 06 (2006)

• Tình ca qua thế kỷ (2007) - Chỉ phát hành tại hải ngoại.

Album chung

• Đánh thức tầm xuân - với Bằng Kiều (1998)

• Thanh Lam - Hà Trần (2004)

• Tự hoa - với Trần Tiến (2000)

• Lời ru mắt em - với Vũ Quang Trung và Trần Mạnh Tuấn (2002)